Sürü Psikolojisi (Herd Behavior) Nedir? Sürü psikolojisi ya da Sürü davranışı (İngilizce: Herd Behavior), insanların mantıklı ya da mantıksız olması fark etmeksizin daha büyük bir grubun eylemlerini taklit etme onlarla aynı eylemi gerçekleştirme davranışıdır. Sürü davranışı hayatın birçok anında karşımıza çıkan bir davranış şeklidir. En basit şekilde sürü davranışı, bir bireyin düşünüp taşınmadan kendi başına …
Kumarbazın Yanılgısı veya Monte Carlo Yanılgısı Nedir? Kumarbazın yanılgısı (İngilizce: Gambler’s Fallacy) ya da Monte Carlo yanılgısı (İngilizce: Monte Carlo Fallacy), birbiri ile ilişkisi olmayan olayları ilişkilendirerek bir olayın başka bir olayın gerçekleşme ihtimalini etkilediğine ilişkin eğilimdir. Klasik iktisat ve finans teorileri insanların her şeyi hesaplayabileceğini varsayar. Yani bir olayın gerçekleşme olasılığını tam olarak bilir …
Doğrulama Önyargısı ve Geri Görüş Önyargısı Bireylerin karar verirken düştüğü diğer zihinsel tuzaklar arasında doğrulama önyargısı ve geri görüş önyargısı (ben biliyordum) olarak tanımlanan iki hatalı eğilim bulunmaktadır. Bu makalede hisse piyasası, kripto para borsaları ya da forexte işlem Doğrulama Önyargısı (Confirmation Bias) Nedir? Gündelik hayatımızda çoğu zaman önyargılı insanlarla etkileşime gireriz. İnsanlar bir bilgiyi …
Borsada Ocak Ayı Etkisi ve Kazananın Laneti Daha önceki makalelerde de bahsettiğimiz üzere geleneksel finans teorilerinin aksine yatırımcılar birçok defa rasyonel olmayan davranışlarda bulunur, yatırım kararı alır. Bu yazımızda borsalarda bireylerin rasyonel olmayan davranışlarının yol açtığı Ocak Ayı Etkisi (İngilizcesi: January Effect) ve Kazananın Lanetinden (İngilizce: The Winner’s Curse) bahsedeceğiz. Bahsettiğimiz iki anomali de klasik …
Çıpalama Etkisi (Anchoring Effect) Nedir? Davranışsal finansta en sık karşılaşılan bilişsel tuzaklardan biri Çıpalama etkisidir. Çıpalama etkisi, Çıpalama önyargısı veya çıpalama yanılgısı (İngilizce: Anchoring effect), düşüncelerimize bir referans noktası ekleyip her şeyi o referans noktasına göre değerlendirme eğilimidir. İnsanlar zamanında yaşadığı bir olaya, gördüğü bir fotoğrafa ya borsada hisse senedi ile ilgili duyduğu ilk bilgiyi …
Davranışsal Finans Nedir? Davranışsal finans, yatırımcı psikolojisinin yatırımcıların kararları ve finansal piyasalara etkilerini inceleyen finansın bir alt disiplinidir. Davranışsal finans, bireyler piyasada neden kendini kontrol edemiyor, faydalarını maksimize edecek şekilde davranmıyor ve gerçek bilgiler yerine neden kişisel bilişsel önyargılarına başvurur gibi soruların cevaplarına odaklanmaktadır. Her gün milyonlarca insan hisse senetleri, kripto paralar, forex piyasaları gibi …
Geleneksel ve Davranışsal Finans Teorileri Davranışsal finans teorilerine geçmeden önce geleneksel finans teorilerini öğrenmek finans teorilerinin karşılaştırılması için iyi bir referans noktası olacaktır. Geleneksel Finans Teorileri Geleneksel finans teorisi olarak bilinen iki temel finans teorisi bulunmaktadır. Bunlardan biri i) Varlık Fiyatlandırma Modeli (CAPM: Capital Assets Pricing Model) ve ii) Etkin piyasalar hipotezidir (EMH: Efficient Market …