Borsada Beta Ne Demek? Borsada bazı hisse senetleri BIST100 endeksi ile beraber hareket ederken bazıları ise endeks ile korelasyon halinde hareket etmez. Bu durumda Boğa ve ayı trendlerinde hangi hisse senetlerinin endeksle beraber hareket ettiğini bilmek önemlidir. Borsada Beta katsayısı ya da Beta değeri, bir hisse senedinin ya da kripto paranın, piyasa ile hareket etmediğini …
Hisse Başına Kar Nedir? Karlılık göstergelerinden biri de satın aldığınız her bir hisse başına elde ettiğiniz karı gösteren Hisse Başına Kar değeridir. Hisse Başına Kar, kısaca borsada HBK (İngilizce: Earnings per Share), üç aylık kâr veya yıllık kârın (temettüler hariç), dolaşımdaki hisse senedi sayısına bölünmesiyle hesaplanan, bir kârlılık ölçüsüdür. Bir firmanın kârlılığı yani Hisse Başına …
Borsada Peg Rasyosu Nedir? Borsada bir hissenin temel analiz göstergeleri arasında mutlaka dikkat edilmesi gereken rasyolardan biri de PEG Rasyosudur. PEG rasyosu (PEG ratio) ya da PEG oranı bir hisse senedinin temel analiz değerlemesini yaparken kazanç büyümesini de dikkate alan bir finansal rasyodur. Fiyat/kazanç (F/K) oranının yıllık hisse başına kazanç (HBK) büyüme oranına bölünmesiyle hesaplanır. …
Borsada FOMO Nedir? Piyasalarda işlem yapan çoğu yatırımcının karşı karşıya kaldığı davranışsal anormalliklerden biri FOMO’dur. Borsada FOMO (İngilizce: Fear of missing out) kazançlı yatırım fırsatları kaçırma korkusu olarak çevrilebilir. Kaçırma korkusu aslında daha geniş bir konudur. Daha geniş bir tanım yapılacak olunursa FOMO; diğer insanların sahip olduğu şeylere bakıp aynısını kendimiz için için istediğimizde ortaya …
Bilgi Çağlayanı (Information Cascades) Nedir? Bilgi çağlayanı ya da Bilgi şavlanı (İngilizce: Information cascades), kişinin kendi bilgi ve tecrübesini yok sayıp onun tersine sadece başkalarının ne yaptığına bakarak karar verdiği davranışsal anomalidir. Davranışsal finans ve davranışsal iktisatçılar tarafından daha çok çalışılmaya başlanan bilgi şavlanı anomalisinin finansal piyasalarda önemi büyüktür. Bilgi şavlanını tanımak kişinin daha iyi …
Beklenti Teorisi (Prospect Theory) Nedir? İnsanların risk ve belirsizlik içeren durumlar altında nasıl karar verdikleri her zaman merak konusu olmuştur. Geleneksel iktisat teorisi önce beklenen değer sonra beklenen fayda kuramları ile bu durumu açıklamaya çalışsa da gerçek hayattaki birçok durum bu teorilerin varsayımlarının dışında kalmıştır. Beklenti teorisi (İngilizce: Prospect Theory), insanların kazanç ve kayıp durumlarını …
Ulaşılabilirlik Önyargısı ve Aşırı Tepki Gösterme Ulaşılabilirlik Önyargısı veya Ulaşılabilirlik Kısayolu (İngilizce: Availability Bias ve Availability Heuristics ) , insanların olayları o an akıllarına gelen ilk bilgi ile değerlendirme eğilimidir. İnsan zihni olayları olabildiğince hızlı anlamlandırmak, neden-sonuç ilişkisine ulaşacak şekilde programlanmıştır. Bu nedenle minimum maliyetle sonuca ulaşabilecek şekilde insanlar bir olayı akıllarına gelen ilk bilgi …
Kendine Aşırı Güvenme Önyargısı (Overconfidence Bias) Nedir? Aşırı Güvenme veya Aşırı Özgüven Önyargısı (İngilizce: Overconfidence Bias), yatırımcıların beceri, yetenek ve bilgi düzeylerini olması gerekenden yüksek değerlendirmeleri eğilimidir. Basit şekilde ifade edilirse yatırımcının yüksek egosu nedeniyle kendisini olduğundan daha iyi (başarılı, yetenekli, zeki) görmektedir. Kendine güven, kişinin yeteneklerine gerçekçi bir güven duyması anlamına gelirken aşırı özgüven, …
Sürü Psikolojisi (Herd Behavior) Nedir? Sürü psikolojisi ya da Sürü davranışı (İngilizce: Herd Behavior), insanların mantıklı ya da mantıksız olması fark etmeksizin daha büyük bir grubun eylemlerini taklit etme onlarla aynı eylemi gerçekleştirme davranışıdır. Sürü davranışı hayatın birçok anında karşımıza çıkan bir davranış şeklidir. En basit şekilde sürü davranışı, bir bireyin düşünüp taşınmadan kendi başına …
Kumarbazın Yanılgısı veya Monte Carlo Yanılgısı Nedir? Kumarbazın yanılgısı (İngilizce: Gambler’s Fallacy) ya da Monte Carlo yanılgısı (İngilizce: Monte Carlo Fallacy), birbiri ile ilişkisi olmayan olayları ilişkilendirerek bir olayın başka bir olayın gerçekleşme ihtimalini etkilediğine ilişkin eğilimdir. Klasik iktisat ve finans teorileri insanların her şeyi hesaplayabileceğini varsayar. Yani bir olayın gerçekleşme olasılığını tam olarak bilir …
Doğrulama Önyargısı ve Geri Görüş Önyargısı Bireylerin karar verirken düştüğü diğer zihinsel tuzaklar arasında doğrulama önyargısı ve geri görüş önyargısı (ben biliyordum) olarak tanımlanan iki hatalı eğilim bulunmaktadır. Bu makalede hisse piyasası, kripto para borsaları ya da forexte işlem Doğrulama Önyargısı (Confirmation Bias) Nedir? Gündelik hayatımızda çoğu zaman önyargılı insanlarla etkileşime gireriz. İnsanlar bir bilgiyi …
Zihinsel Muhasebe Nedir? Davranışsal finansın açıklamaya çalıştığı bir diğer irrasyonel karar verme biçimi zihinsel muhasebedir. Zihinsel muhasebe ya da mental muhasebe ( İngilizce: Mental Accounting) insanların paralarını kullanma amaçlarına göre paralarını zihinlerinden ayrı hesaplara ayırma eğilimidir. Basit bir şekilde örnek verirsek 50 TL’si olan birinin o gün yemek yemek için kafasında 30 TL ve haftaya …